Ionisatoren worden in de industrie ingezet om statische elektriciteit te beheersen. Een industriële ionisator neutraliseert elektrische lading op oppervlakken en voorkomt zo problemen die statische lading in een productieproces kan veroorzaken. In deze blog leggen we uit wat een ionisator is, hoe deze werkt en waar hij in een productieproces voor wordt ingezet.
Wat is een ionisator?
Een ionisator is een apparaat dat lucht ioniseert door er positief en/of negatief geladen ionen aan toe te voegen. Deze ionen worden gebruikt om elektrische lading op een oppervlak te neutraliseren. Bij een industriële ionisator draait het om het beheersen van statische lading in een productieproces.
Hoe ontstaat statische elektriciteit in een productieomgeving?
Statische elektriciteit ontstaat door een onbalans tussen protonen en elektronen in een materiaal. Deze onbalans treedt vaak op wanneer twee materialen met elkaar in contact komen en weer van elkaar scheiden, bijvoorbeeld door wrijving tussen folie, kunststof of papier tijdens transport of verwerking. Hierbij worden elektronen van het ene naar het andere oppervlak overgedragen, waardoor het ene oppervlak positief en het andere negatief geladen raakt. In productieomgevingen waar materialen voortdurend bewegen, zoals op transportbanden of bij verpakkingslijnen, komt dit veelvuldig voor.
Welke risico's brengt statische elektriciteit met zich mee?
Ongecontroleerde statische lading kan in een productieproces verschillende problemen veroorzaken:
- Productafkeur, doordat statische lading stof en vuil aantrekt of materialen aan elkaar laten kleven.
- ESD-schade aan elektronica, waarbij elektrostatische ontlading gevoelige componenten beschadigt of onbruikbaar maakt.
- Schokken voor medewerkers, bij het aanraken van geladen oppervlakken.
- Vonken in explosiegevoelige omgevingen, bijvoorbeeld bij de verwerking van fijn poeder, wat een serieus veiligheidsrisico vormt.
Hoe neutraliseert een ionisator statische lading?
Een ionisator produceert zowel positief als negatief geladen ionen. Deze ionen worden over het te behandelen oppervlak verspreid, waar ze de daar aanwezige statische lading neutraliseren: een positief geladen oppervlak trekt de negatieve ionen aan en andersom. Het resultaat is een oppervlak waarop de lading in balans is, waardoor het risico op ontlading, hechting van stof of schokken sterk vermindert.
Waar wordt een industriële ionisator voor ingezet?
Industriële ionisatoren worden in uiteenlopende toepassingen gebruikt, waaronder:
- Verpakkingslijnen, om te voorkomen dat folie of etiketten aan elkaar of aan machineonderdelen blijven kleven.
- Kunststofverwerking en spuitgieten, waar statische lading het koelings- of uitwerpproces kan verstoren.
- Elektronica en cleanrooms, om ESD-schade aan gevoelige componenten te voorkomen.
- Transport van poeders of korrels, waarbij statische lading kan leiden tot verstoppingen of veiligheidsrisico's.
Welke type ionizer past bij jouw proces?
Niet elk proces vraagt om hetzelfde type ionisator. De keuze hangt onder meer af van de afstand tot het oppervlak, de lijnsnelheid en de gewenste dekkingsbreedte.
- Staafionizer (bar type): geschikt voor een breed, vlak oppervlak, bijvoorbeeld bij het behandelen van een volledige baan folie of materiaal.
- Mondstukionizer (nozzle): gericht op een specifiek punt, geschikt wanneer alleen een beperkt oppervlak behandeld hoeft te worden.
- Ventilatorionizer: inzetbaar op plekken zonder persluchttoevoer, met een breder bereik dan een mondstukionizer maar minder gericht dan een staafionizer.
Bij een hogere lijnsnelheid is doorgaans meer ionisatievermogen nodig om voldoende neutralisatietijd te behouden, terwijl bij een kleinere inbouwruimte een compacter type de voorkeur heeft.
Wil je weten welke oplossing voor ionisatie het beste past bij jouw productieproces? Bekijk de ionizeroplossingen van SMC en ontdek welke mogelijkheden aansluiten op jouw toepassing.
